Çelik Halat ve Sapan ile ilgili Bilgiler

ÖNEMLİ OLAN nedir?:

• Kaldırılacak yükün ağırlığı
• Yükü kaldırmak için uygun ekipman
• İşaretçi ile iletişim
• Kişisel Koruyucu Ekipman giymek
• Kestirme yollardan kaçınmak

Planlamanın Anlamı:

• Önlem al, yapacağın iş hakkında önce bir düşün
• Eğer gerekli ise supervisorüne danış
• Uygun ve sertifikalı halat takımı sahada mevcut olduğundan emin ol.
• Direk işle ilgisi olmayanları yapacağın işin etkileyip etkilemeyeceğini iş izin formunda belirt.
• İşe BAŞLAMADAN önce bir araya gelin ve tüm ilgili kişilerin işi BİLİYOR olduğundan emin olun ve işi gerçekleştirmek için ne gerekli ve nasıl yapılacağını ANLAYIN.
• Hepsinden önce , GÜVENLİ DÜŞÜN !!!

Halat & Sapan – 1. Adım

Halat Takımlarının Seçimi

• Sapanlar (tip ve ebatları)
  • Çelik Halat
  • Bez Halat
• Zincirler
• Mapalar (tip ve ebatları)
• Kaldırma Kirişleri - Paletler
• Diğerleri - Makaralar, Halkalar, Kancalar
• Yönlendirme halatı

Halat & Sapan – 2. Adım

HALAT TAKIMLARININ KONTROLÜ

1. Aşınmayı kontrol et, gözle görünen hasarlar, biçiminde bozulma, uzama gibi...
2. Şantiyedeki ekipmanları kontrol et /ekipmanlar Emniyetli Kaldırma Yüküne (SWL) uygun mu?
3. Yük Kaldırıcının (vinç gibi) yükü ‘A’ pozisyonundan ‘B’ pozisyonuna hareketi için yeterli alan var mı? Kontrol et.

Halat & Sapan – 3. Adım

YÜKÜN KALDIRMA EKİPMANLARINA BAĞLANTISI

1. Yükün “Ağırlık Merkezini” kontrol et.
2. Kontrol et:
   • “uygun sapan”,
   • “doğru sapan açısı”,
   • “uygun kanca” (eğer kullanılacaksa),
   • “uygun mapa” (eğer kullanılacaksa),
   • Bez halatların keskin köşelerden korunması
3. Eğer yük uzunsa ve/veya ağırsa, yükün her iki ucundan bağlayarak Yönlendirme Halatı kullanın. (Sağlam ve uzun yönlendirme halatı kullandığınızdan emin olun.)
4. Sahayı boşalttıktan sonra, yük dengesini kontrol et ve eğer ‘herşey’ emniyetli ise kaldırmaya devam et.

Halat & Sapan – 4. Adım

YÜKÜ KALDIRMA VE HAREKET ETTİRME

1. Vinç operatörü ile iletişim içerisinde olun.
   • Yükün taşınacağı yer/ ve taşıma güzergahı ile ilgili planlama yapın.
2. Bütün geçişleri temiz tutun.
   • Yük kaldırma işleminde çalışan HERKES (ya da etkilenen diğer çalışanlar) yükün geçeceği yerlerden haberdar olmalılar.
3. Yükün üzerinden geçeceği herhangi bir engel olmadıkça daima yükü mümkün olduğunca alçak seviyede hareket ettirin.
4. SADECE BİR KİŞİ operatöre işaret verecek.
5. Operatörün, işaretçi tarafından verilecek bütün işaretleri bildiğinden ve anladığından emin olun.

BORULARIN KALDIRILMASINDA BİR ADET bez halat kullanımı

Bilmeniz Gerekenler:

• 
  SADECE kısa borular için kullanılır.
• SADECE hafif borular için kullanılır.
• Bez halatların kapasitesi emniyetli kaldırma yüküne göre 2 katı olmalıdır.
• Halatların kaymaması için yumuşak yastıklar kullanın.

AĞIR OBJELERİN KALDIRILIRKEN  2 ADET SAPAN KULLANIN.

Bilmeniz gerekenler:

• Ağır nesneler için
• Sapanların minumun bükülmesi için
• Bez halatların kapasitesi emniyetli kaldırma yüküne göre 2 katı olmalıdır.
• Halatların kaymaması için yumuşak yastıklar kullanın.
• SADECE eşit uzunlukta sapan kullanın.

Kaldırılan yükün sallanmaması için YÖNLENDİRME HALATI kullanın.

Yükü daima güvenli mesafede KONTROL edin!!…

Zincirler, Halkalar ve Kancalar (1)

Çift Kollu Zincir Sapanı – Düz Kaldırmak

0-90°

• Maximum Yük = (SWL) Üzerinde işaretli olan emniyetli kaldırma yükü
• Açıyı 0 dereceden 90 dereceye açmak için
• Ani salınımları önlemek için daima resimde gösterildiği şekilde kancalar kullanın.

Zincirler, Halkalar ve Kancalar (2)

2 adet tek bacaklı zincir sapanı – Düz Kaldırmak

0-90°

• Maximum Yük = 1.4 x SWL (tek bacak üzerinde işaretli olan)
• Açıyı 0 dereceden 90 dereceye açmak için
• Ani salınımları önlemek için daima resimde gösterildiği şekilde güvenlik mandalı kullanın.

Zincirler, Halkalar ve Kancalar(3)

İki adet çift bacaklı zincir sapanı – Düz Kaldırma

• Maximum Yük = (SWL) Üzerinde işaretli olan emniyetli kaldırma yükü 
• Ani salınımları önlemek için daima (eğer mümkünse) güvenlik mandalı kullanın.

Zincirler, Halkalar ve Kancalar (4)

Çift Sepetli Zincir Sapanı

• Maximum Yük = (SWL) Üzerinde işaretli olan emniyetli kaldırma yükü 
• Zincirlerin yük üzerinden kaymasını önleyici tedbirler alın.

Zincirler, Halkalar ve Kancalar (5)

Tek Bacaklı Zincir Sapanı – Düz Kaldırma

• Maximum Yük = (SWL) Üzerinde işaretli olan emniyetli kaldırma yükü 
• Ani salınımları önlemek için daima (eğer mümkünse) güvenlik mandalı kullanın.

Zincirler, Halkalar ve Kancalar (6)

Tek Bacaklı Zincir Sapanı – Yükü Boğmak

• Maximum Yük = 0.8 x SWL (Üzerinde işaretli olan emniyetli kaldırma yükü) 
• Ani salınımları önlemek için daima (eğer mümkünse) güvenlik mandalı kullanın.

Zincirler, Halkalar ve Kancalar (7)

Tek Bacaklı Zincir Sapanı – Sepetli Kaldırma

• Maximum Yük = (SWL) Üzerinde işaretli olan emniyetli kaldırma yükü 
• Ani salınımları önlemek için daima (eğer mümkünse) güvenlik mandalı kullanın.

Zincirler, Halkalar ve Kancalar (8)

Tek Bacaklı Zincir Sapanları – Sepetli Kaldırma

Maximum Yük = 1.4 x SWL (Üzerinde işaretli olan emniyetli kaldırma yükü)

Zincirler, Halkalar ve Kancalar (9)

İki Bacaklı Zincir Sapanları – Düz Kaldırma

• Maximum Yük = 0.8 x SWL (Üzerinde işaretli olan emniyetli kaldırma yükü)
• Ani salınımları önlemek için daima (eğer mümkünse) güvenlik mandalı kullanın.

Chains, Rings and Hooks (10)

Two single leg slings - Straight Lift

• Maximum Load =   0.8 x 1.4 x SWL marked
• Always use HOOKS with safety latch (if available) to avoid sudden release 

Zincirlerle Yükleme (1a)

Zincir Halatlarla DOĞRU Yükleme

YANLIŞ Yükleme

Sapanlarla Yükleme (2a)

Sapanla DOĞRU Yükleme

YANLIŞ YÜKLEME

Sapanlarla Yükleme (2b)

DOĞRU Yükleme Mapanın pini Kör uçta Dönmez

Sapanlarla Yükleme (2c)

YANLIŞ BAĞLAMA

Mapanın pini hareketli yöne gelmiş. Dönme olur ve yük kayar.

Zincirlerle Yükleme (1b)

ASLA kancayı yüklü zincire bu şekilde bağlamayın..!

KANCA kullanmayın, MAPA kullanın..!

Sapanlarla Sepet Kaldırma  (3a)

Sapanlar arası açı ile Kancalar arası aynı olmalıdır.

Sapanlarla Sepet Kaldırma (3a)

Kancalar yanlış bağlanmış (Kesme kuvveti çok fazla)

Kancaların “BAĞLAMA” Şekilleri

Boğazından bağlama

Boynundan bağlama

Kanca, Mapa ve çelik sapanları yüzükle kullanın.

Emin Olun. Çelik halatlar mapanın hareketli kısmına gelmesin. (mapanın piminin dönmesini önlemek için)






Biçim Bozulması – Servis Dışına Çıkarma (1)

• %3 uzamadan sonra atın. Kullanmayın.
• Daima yeni zincir halkasının boyunu uzama kontrolü için ölçün.
• Daima doğrulama yapmak için aynı zincir halkasının boyunu ölçün.
• Servis dışı bırakacağınız zinciri kesin.

Vinç Operatörü İçin İşaretler - Genel -

İşaretçi YÜKÜ görebileceği ve VİNÇ OPERATÖRÜNÜN kendisini rahatlıkla görebileceği EMNİYETLİ bir yerde durmalıdır.

Her işaret açık ve net olmalıdır.

Operasyona BAŞLA - Talimatlarımı İZLE	DUR                                       ACİL DUR
YÜKÜ KALDIR	Yavaşca Aşağı İndir     Aşağı İndir
Gösterilen Yönde Döndür	Bom Yukarı                    Bom Aşağı Vinç Bomu
Bom Uzat                            Bom Çek Bom’u İçiçe Geçirme	BANA doğru gel            BENDEN Uzaklaş İki Elle İşaret
Gösterilen Yönde GİT	Operasyonu DURDURMAK Ya da Talimatlarım doğrultusunda operasyonu durdur.

Halattaki Gerilim – Kollar Arasındaki Açı

Çelik Halat Tokaları - Doğru ve Yanlış

EN İYİ Halat Tokası!









Halat Güvenliği

Geniş Ebat: Halatı bez iple bağlayın.









Küçük Ebat: Ağır işe elverişli şerit kullanın. Dışarı fırlamış, keskin halatları servis dışı bırakın.








Başparmak Kuralı (1)

Sapan Açıları




Sapanlar arası açı 120 derece ise ..... Sapandaki gerilme yükün ağırlığına eşittir.
Sapanlar arası açı 150 derece ise ..... Sapandaki gerilme yükün 2 katına eşittir.
Sapanlar arası açı 170 derece ise ..... Sapandaki gerilme yükün 6 katına eşittir.

Başparmak Kuralı (2)

D = Çelik Halatın Çapı
d = Nesnenin’ Çapı (makara, mapa, halka etc.)

D = d olduğunda, ve çelik halat nesnenşn etrafından geçiyorsa (makara, mapa, halka ...vb.) sapandaki Emniyetli Kaldırma Yükü kapasitesini yarı yarıya kaybedersiniz.



Halat & Sapan – 1. Adım

Halat Takımlarının Seçimi

• Sapanlar (tip ve ebatları)
  • Çelik Halat 
  • Bez Halat
• Zincirler
• Mapalar (tip ve ebatları)
• Kaldırma Kirişleri - Paletler
• Diğerleri - Makaralar, Halkalar, Kancalar
• Yönlendirme halatı

Halat & Sapan – 2. Adım

HALAT TAKIMLARININ KONTROLÜ

1. Aşınmayı kontrol et, gözle görünen hasarlar,  biçiminde bozulma, uzama gibi...

2. Şantiyedeki ekipmanları kontrol et /ekipmanlar Emniyetli Kaldırma Yüküne (SWL) uygun mu?

3. Yük Kaldırıcının (vinç gibi) yükü ‘A’ pozisyonundan ‘B’ pozisyonuna hareketi için yeterli alan var mı? Kontrol et.

Halat & Sapan – 3. Adım

YÜKÜN KALDIRMA EKİPMANLARINA BAĞLANTISI

1. Yükün “Ağırlık Merkezini” kontrol et.
2. Kontrol et:
   • - “uygun sapan”,
   • - “doğru sapan açısı”,
   • - “uygun kanca” (eğer kullanılacaksa),
   • - “uygun mapa” (eğer kullanılacaksa),
   • - Bez halatların keskin köşelerden korunması
3. Eğer yük uzunsa ve/veya ağırsa, yükün her iki ucundan bağlayarak Yönlendirme Halatı kullanın.
4. (Sağlam ve uzun yönlendirme halatı kullandığınızdan emin olun.)
5. Sahayı boşalttıktan sonra, yük dengesini kontrol et ve eğer ‘herşey’ emniyetli ise kaldırmaya devam et.

Halat & Sapan – 4. Adım

YÜKÜ KALDIRMA VE HAREKET ETTİRME

1. Vinç operatörü ile iletişim içerisinde olun.
   • -Yükün taşınacağı yer/ ve taşıma güzergahı ile ilgili planlama yapın.
2. Bütün geçişleri temiz tutun.
   • Yük kaldırma işleminde çalışan HERKES (ya da etkilenen diğer çalışanlar) yükün geçeceği yerlerden haberdar olmalılar.
3. Yükün üzerinden geçeceği herhangi bir engel olmadıkça daima yükü mümkün olduğunca alçak seviyede hareket ettirin.
4. SADECE BİR KİŞİ operatöre işaret verecek.
5. Operatörün, işaretçi tarafından verilecek bütün işaretleri bildiğinden ve anladığından emin olun.

Birbirimize YARDIM edelim.

Yükü kaldırmadan önce düşün ve Planla 

KESTİRME YOLLARA BAŞVURMA

Bugün ve Her gün EMNİYETLİ ÇALIŞ

Yarasaydı, sahibine yarardı

At nalının insanlara uğur getirdiğine inanan biri, Hoca’ya sormuş:

- “Hocam, at nalı insana uğur getirirmiş, evin kapısına assak günah olur mu?” Böyle hurafelerin dine aykırı olduğunu her zaman anlatan hoca, bu sefer farklı bir yöntemle cevap vermiş:

- “Eğer uğur getiriyorsa, asabilirsin. Ama bence getirmez. Çünkü atlarda bir değil, dört nal olmasına rağmen şimdiye kadar bir faydası olduğunu görmedim aksine akşama kadar yediği kamçının, taşıdığı yükün ve koşturulduğu yolun hesabı yoktur.”

Civa ve Zehirlenmesi

CİVA

* Oda sıcaklığında sıvı olan tek metal

* Hava toprak ve suda bulunur

* Tüm canlılarda iz halinde bulunur

* Oda sıcaklığında sürekli buharlaşır

* Civa buharları yağda çözünebilir,  bu yüzden organizmada 80% ile birikim olur

* Buharlaştığı ortamda zehirli etki yapar

* Herhangi bir yüzeye cıva döküldüğü zaman üzerine toz kükürt serpilmesi gerekir Oluşan katı dikkatli bir şekilde ortamdan uzaklaştırılmalıdır

* Deniz ürünlerinde depolanan civa bir organik civa formu olan metil civadır

CİVA FORMLARI

1- Elementel (Metalik) Civa

 * Oda ısısında buharlaşır

 * Özellikle termometrelerde kullanılır

2- Organik Civa

 * Deniz ürünlerinde depolanan civa bir organik civa  formu olan metil civadır

3- İnorganik (Merkürik) Civa

 * İlaçlarda ve sanayide bazı maddelerin işlenmesinde kullanılır

KULLANIM ALANLARI

Civa formları endüstride 300 den fazla değişik şekilde kullanılmaktadır:

* Klor alkali ve kağıt endüstrisi 

* Barometre, termometre gibi ölçü aletlerinin yapımı 

* Aynaların sırlanması

* Altın ve gümüş üretimi 

* Piller 

* Diş dolguları

* Morötesi ışık veren lambalar

* Fluoresan  ve enerji tasarruf lambalar 

* Bazı elektrik devre anahtarları

* Tarım ilaçları ve gübre 

* İlaç endüstrisi,aşılar

Civaya maruz kalan insanın zarar görmesine etki eden faktörler

 - Civanın kimyasal formu 

 - Doz

 - Maruz kalma süresi,

 - Maruz kalma şekli (yeme, soluma, enjeksiyon, dokunma),

 - İnsanın kişisel özellikleri (yaş, sağlık)

CİVANIN ALINIM ŞEKİLLERİ

* Sindirim sistemi (mide-bağırsak)

* Akciğerler

* Deri

* Plesanta ve anne sütü

CİVA ZEHİRLENMELERİ

Resim yazısı ekle

1- Elementel civa zehirlenmeleri:

    

Havadaki civa buharının 10 mg/m3 ün üzerinde olması sağlık için tehdit unsurudur

Akut Zehirlenme

* Ağız iltihabı

* Metalik tat

* Pis ağız kokusu

* Kolayca kanayan diş etleri

* Dişlerin sallanması 

* Tükürükte artma

* Uykusuzluk

* Solukluk, bitkinlik 

* Baş ve kas ağrısı

* İshal bulantı kusma,karın ağrısı

* Deride döküntüler,soyulma

* El ve ayakta aşırı terleme

* Titreme

* Aşırı sinirlilik

* Unutkanlık

* Görme bozukluğu

* Solunum sıkıntısı,akciğer ödemi

* Akut böbrek ve karaciğer hasarı

Kronik Zehirlenme

* İlerleyici sinir bozuklukları 

* Halsizlik 

* Depresyon, kolay utanma aşırı çekingenlik

* Ellerde, kollarda, başta, dilde titreme,

* Konuşmada tutukluk 

* Kekemelik

* Sinir sistemi ve böbreklerde kalıcı hasar

IRAK’TA METİL CİVA ZEHİRLENMESİ

- Eylül 1971’ de 90. ton çekirdek tohumu Irak’ın Basra Limanına getirildi.

- Bozulmaya karşı metil-civa ile işlenen Amerikan arpası ve Meksika buğdayı, üzerlerinde ki ölümcül maddeleri belirtmek için parlak pembe renk ile işaretlenmiş ve  çuvalların üzerlerine uyarı yazıları basılmıştı -fakat sadece İngilizce ve İspanyolca olarak.

- Çiftçilere dağıtılmadan önce çalınan çuvallar açlıkla mücadele eden halka yemek olarak satılmıştı.

- 2 yıl sonra Amerikalı bir gazeteci tarafından hastane kayıtlarındaki 6.530 civa zehirlenmesi vakası ile ortaya yeniden  çıkarılmıştı.

- Yetkililer sadece 459 kişinin öldüğünü söylese de  6000 ölü ve 100.000 den fazla kalıcı körlük, sağırlık ve beyin hasarı vakası olduğu tahmin ediliyor.

Benzer salgınlar Pakistan, Guatemala ve Gana'dan da bildirilmiş ve bunların sonunda tüm dünyada alkil cıva bileşiklerinin tohumlarda kullanımı yasaklanmıştır.

ELEMENTER CİVA ZEHİRLENMESİ VAKA ÖRNEĞİ

- Semptomları en belirgin olan 12 yaşında kız kardeş ;

- titreme, 

- kilo kaybı,

- terleme, 

- güçsüzlük,

- iştahsızlık, 

- ellerde soyulma ve 

- son bir ayda yaklaşık on kilo kaybı şikayetleri ile başvurmuştu. 

Organik civa içeren çöpler, 1950 yılında Minamata Körfezine (Japonya) boşaltılmış.

Bu bileşikler ile kontamine olmuş balıklardan yiyen 2.000 kişi zehirlenmiş ve 46 kişi de civa zehirlenmesinden ölmüştür.

- Bulgular

- Sarsılmalar

- Konuşma  görme bozukluğu 

- Hareket kabiliyetinde azalma 

- Kontrol edilemeyen kol-bacak hareketleri

cİvanIn açIğa çIkmasI durumunda TEMİZLİK İÇİN GEREKLİ MALZEMELER DD 44.35R(1)

1- Çöp torbasI, plastİk kutu

2- kaUÇUK VEYA LATEX ELDİVEN, gözlük

3- KAĞIT HAVLU

4- KARTON VEYA ÇEK ÇEK

5- KOLİ BANTI VE KÜÇÜK BOYA FIRÇASI

6- EL FENERİ 

7- SOLUNUM KORUYUCU MASKE (Hg-P3 Tipi)

CİVANIN AÇIĞA ÇIKMASI DURUMUNDA

- Odanın dışarıya açılan kapı ve pencerelerini açarak odayı havalandırınız.

- Açık havadaysanız rüzgarı arkanıza alınız.

- Çalışan klima ve benzeri havalandırma sistemlerini kapatınız ve odayı terk ediniz.

- Bina içine açılan odaların kapı ve pencerelerini kapatınız.

- Odayı en az 2 saat havalandırınız.

- Temizliğe başlamadan önce uygun KKE kullanın.

- (Kauçuk nitril ya da latex eldiven giyilmeli ve uygun solunum koruyucu) Bulaş giysi ve malzemenin berterafını gerçekleştirmeden KKE yi çıkarmayınız.

- KESİNLİKLE ELEKTRİKLİ SÜPÜRGE KULLANMAYINIZ.

- Kırıklar (eldiven kullanarak) ele batmayacak şekilde  karton vb kullanarak dikkatle toplanıp kilitli torbaya konulmalı.

- Yayılan civa boncuklarını toplamak için çek çek, veya karton kullanın bunlarla toplayamazsanız fırça ile çok yavaş süpürme hareketi yapın.

- Civa  boncuklarını kilitli torbaya koyduğunuz nemli kağıt havlu veya beze bırakın.

- El fenerini açarak  yere koyup parçalanmış civa boncuklarını arayın odanın her yerini kontrol edin.

- Yerdeki kırıklar koli bantıyla yapıştırılıp alınmalı, kalan cam parçaları sonra süpürülmeli yer ıslak bezle silinmeli.

- Kırıkların bulaştığı halı battaniye giysi vb kilitli poşete konup özel çöpe atılmalı.

- Bulaş giysi vb kesinlikle çamaşır makinasında yıkanmamalı, makinaya da civa bulaşabilir.

- Temizlik için kullanılan tüm malzemeler kapalı plastik bir kutuya konulmalı kapak kapatılmalı ve tehlikeli atık olarak işlem görmelidir.

- Cilt teması olan bölgeler ve eller sabunlu su ile yıkanmalı su, yıkama suyu toplanarak tehlikeli atık işlemi görmelidir.

- Ortam en az 24 saat havalandırılmalı, maruz kalanlar sağlık birimine başvurmalıdır.